Δήμος Εξωμβούργου
reprints, Travel

Το κάστρο του Ξώμπουργου

xobourgo1

Τήνος, Δήμος Εξωμβούργου

Ο αδάμαστος αέρας καλλιέργησε σε μεγάλο βαθμό και την αδούλωτη φύση των Τηνιακών. Το νησί τους ήταν το τελευταίο κομμάτι γης στον Ελλαδικό χώρο που έπεσε στα χέρια των Οθωμανών, αφού από το 1207 έως το 1715, η Τήνος βρισκόταν υπό τη χαλαρή διακυβέρνηση των Ενετών. Το πέρασμα των Οθωμανών από το νησί δεν διήρκησε παρά ένα αιώνα, από το 1715 έως το 1771 και από το 1775 έως το 1821 με την παροδική ανάπαυλα της ρωσικής κατοχής (1771 – 1775).

Ωστόσο, ουσιαστικοί κυρίαρχοι στο Αιγαίο παρέμειναν οι κουρσάροι και ειδικά ο Χαριεντίν Μπαρμπαρόσα. Οι πειρατικές επιδρομές προκαλούσαν τον τρόμο όχι μονάχα στους νησιώτες αλλά και στις ενετικές και τουρκικές στρατιωτικές φρουρές. Η ανάγκη των Τηνιακών να δημιουργήσουν έναν αμυντικό προμαχώνα που θα ανέκοπτε αποτελεσματικά τις αλλεπάλληλες τουρκικές και πειρατικές επιθέσεις, οδήγησε στη δημιουργία των πυκνοδομημένων κατά παράταξη οικισμών, οι οποίοι ήταν στο σύνολό τους σκαρφαλωμένοι στις πλαγιές των βουνών και σε μεγάλη απόσταση από τις ακτές. Τα σπίτια χτίζονταν μεσοτοιχίες το ένα δίπλα στο άλλο και είχαν περίπου το ίδιο ύψος έτσι ώστε να είναι δυνατή η διαφυγή από τις επίπεδες στέγες σε περίπτωση επίθεσης. Ανάμεσα σε δύο σειρές από κατοικίες, σχηματίζονταν στενοί διάδρομοι καλυμμένοι και από τις δύο πλευρές από τους χοντρούς πέτρινους τοίχους των σπιτιών. Σε ορισμένες περιπτώσεις ο δρόμος με τα αμέτρητα σκαλοπάτια περνούσε κάτω από τα σπίτια, ανάμεσα από τοξωτές καμάρες.

Το κάστρο του Ξώμπουργου, που ήταν το ισχυρότερο των Κυκλάδων και έμεινε απάτητο από τις επιδρομές των Οθωμανικών και Πειρατικών στιφών βρισκόταν σκαλωμένο σε ένα γρανιτένιο ύψωμα 500 μέτρων. Τους γυμνούς γκρίζους βράχους του έζωναν δύο σειρές από τείχη γύρω από τα οποία απλώνονταν τα μαγαζιά και οι εμπορικές αγορές της Ενετικής πρωτεύουσας του νησιού. Μέσα από τα τείχη βρίσκονταν οι κατοικίες που αποτελούσαν την πόλη του Κάστρου. Έντεκα πολιορκίες απέκρουσε το Κάστρο ως την τελική συνθηκολόγηση με την Υψηλή Πύλη, το 1715. Εκτιμώντας την ανδρεία των Τηνίων, ο Σουλτάνος επέτρεψε στη φρουρά του Κάστρου να βγει από τα τείχη με υψωμένα τα λάβαρα της, ενώ ο Οθωμανικός στρατός απέδιδε τιμές. Εκδικούμενοι, όμως, την αντίσταση του πανίσχυρου Κάστρου, οι Τούρκοι έκαψαν, ολοσχερώς την πόλη και τα τείχη. Οι λιγοστοί κάτοικοι που απέμειναν στο ύψωμα, δημιούργησαν έναν καινούργιο οικισμό, τον οποίο ονόμασαν Ξώμπουργο, δηλαδή έξω από το Κάστρο (Borgo).

tinos - peristerionas

Τήνος, παραδοσιακός περιστεριώνας

Ο Δήμος Εξωμβούργου καταλαμβάνει το μεγαλύτερο τμήμα της Νήσου Τήνου σε έκταση 138.213 στρέμματα. Το έδαφος είναι ημιορεινό με υψηλότερη κορυφή τον Τσικνιά 713μ. Παράλληλα διακρίνουμε μικρές πεδινές εκτάσεις με μεγαλύτερη αυτήν της Κώμης. Όσον αφορά τη γεωγραφική θέση του Δήμου Εξωμβούργου, βόρεια συνορεύει με την Κοινότητα Πανόρμου και νότια με τον Δήμο της Τήνου. Ο νέος ΟΤΑ αποτελείται από εννέα πρώην κοινότητες -νυν δημ. διαμερίσματα, οι οποίες στο σύνολό τους περιλαμβάνουν 35 οικισμούς.

Ο Δήμος προήλθε από την συνένωση εννέα πρώην κοινοτήτων:

  • Κοινότητα Αγάπης με τους οικισμούς Αγάπη και Σκλαβοχωριό.
  • Κοινότητα Υστερνίων με τους οικισμούς Υστέρνια και Όρμος Υστερνίων.
  • Κοινότητα Καλλονής με τους οικισμούς Καλλονή, Καρκάδος, Αετοφωλιά και Κάτω Κλείσμα.
  • Κοινότητα Κάμπου με τους οικισμούς Κάμπος, Αγ. Ρωμανός, Λουτρά, Ξινάρα Σμαρδάκιτο και Ταραμπάδος.
  • Κοινότητα Καρδιανής με τους οικισμούς Καρδιανή και Όρμος Καρδιανής.
  • Κοινότητα Κτικάδου με τους οικισμούς του Κτικάδου, Κιονίων, Τριπόταμου, Σπεράδου και Χατζηράδου.
  • Κοινότητα Κώμης με τους οικισμούς Κώμη, Κολυμπήθρα, Κρόκος, Μοναστήρια Περάστρα και Σκαλάδος.
  • Κοινότητα Στενής με τους οικισμούς Στενή, Κέχρος, Λιβάδα, Μέση, Μυρσίνη, Ποταμιά και Τζάδος.
  • Κοινότητα Φαλατάδου με τους οικισμούς Φαλατάδος, Βώλαξ, Κουμάρος.

Από exombourgo.gr

Advertisements
Standard